Rất nhiều người mới đến bắt đầu ở một vị trí thấp hơn kinh nghiệm của mình. Đó là hiện tượng phổ biến ở mọi nơi có người nhập cư, và nó không phản ánh năng lực.
Điều quyết định không phải bản thân việc nhận một vị trí như vậy, mà là bạn coi nó là bước đệm hay là điểm dừng — và sự khác nhau ấy nằm ở những gì bạn làm trong lúc đó.
Vì sao hiện tượng này xảy ra
Vì thiếu kinh nghiệm tại chỗ, thứ mà nhà tuyển dụng ở nhiều nơi coi trọng và thứ chỉ có được bằng cách làm việc ở đó.
Vì ngôn ngữ, đặc biệt với những vị trí đòi hỏi giao tiếp phức tạp.
Vì bằng cấp chưa được công nhận, nếu nghề thuộc nhóm được quản lý.
Và vì người tuyển dụng không đọc được kinh nghiệm của bạn — vấn đề mà bài trước nói tới, và là vấn đề bạn khắc phục được nhiều nhất.
Ba lý do đầu giảm dần theo thời gian. Đó là lý do vì sao giai đoạn này nên được nhìn như một giai đoạn, không phải một kết luận.
Khi nào nên nhận một vị trí dưới mức
Khi nó ở trong hoặc gần lĩnh vực của bạn. Một vị trí thấp hơn trong cùng ngành cho bạn kinh nghiệm tại chỗ, ngôn ngữ chuyên môn, và mạng lưới — ba thứ chuyển thẳng lên bước sau.
Khi bạn cần thu nhập và sự ổn định để làm những việc khác. Đây là lý do hoàn toàn chính đáng và không cần biện minh.
Khi nó mở ra thứ gì đó cụ thể: một chứng chỉ, một quan hệ, một cơ hội chuyển nội bộ.
Khi nào nên cân nhắc kỹ hơn
Khi nó hoàn toàn không liên quan và chiếm hết thời gian của bạn. Một công việc ngốn toàn bộ thời gian và không cho gì ngoài thu nhập sẽ khiến việc học ngôn ngữ, hoàn tất công nhận bằng cấp, hay xây mạng lưới trở nên rất khó.
Khi điều kiện làm việc không ổn. Người mới đến là nhóm dễ bị đặt vào những điều kiện không đúng quy định. Nếu có gì khiến bạn không chắc, hãy hỏi cơ quan lao động địa phương hoặc tổ chức công đoàn — ở nhiều nơi họ tư vấn miễn phí, kể cả cho người chưa là thành viên.
Khi nó đòi bạn từ bỏ thứ khó lấy lại, chẳng hạn một quá trình công nhận đang dở.
Cách không mắc kẹt
Đặt trước một mốc xem xét lại. Sau một khoảng nhất định, ngồi lại và hỏi: việc này đã cho tôi những gì tôi định lấy chưa. Có mốc thì việc xem xét diễn ra có kế hoạch, thay vì trôi đi.
Giữ một phần thời gian cho việc dài hạn. Dù ít. Hoàn tất một bước công nhận, học thêm ngôn ngữ, giữ liên hệ trong ngành. Đây là phần quyết định bạn ở lại đó bao lâu.
Ghi lại kinh nghiệm tại chỗ ngay khi có. Sau vài tháng, bạn đã có thứ mà hồ sơ trước đó không có — hãy cập nhật hồ sơ, đừng đợi tới khi định đổi việc.
Và giữ liên hệ với lĩnh vực cũ của bạn, kể cả khi đang làm việc khác. Một mối liên hệ được giữ dễ nối lại hơn nhiều so với một mối liên hệ đã đứt.
Nói gì với gia đình về giai đoạn này
Nếu cả nhà cùng chuyển, quyết định nhận một vị trí dưới mức thường được cả nhà cảm nhận, dù không ai nói ra.
Nói trước rằng đây là một giai đoạn có tính toán, kèm mốc xem xét lại cụ thể. Một kế hoạch có mốc dễ chịu hơn nhiều so với một tình trạng không rõ kéo dài.
Và nói rõ việc này cho gia đình những gì — thu nhập, sự ổn định, thời gian để những thứ khác hoàn tất. Khi cái giá được đặt cạnh cái được, nó thôi là một sự hy sinh im lặng và trở thành một lựa chọn chung.
Điều đáng nói với chính mình
Giai đoạn này khó về mặt tinh thần hơn là về mặt vật chất với nhiều người — đặc biệt với những ai đã có vị thế nghề nghiệp ở nơi cũ.
Điều giúp ích là tách hai thứ: vị trí hiện tại là một sự kiện của giai đoạn chuyển tiếp, không phải một đánh giá về bạn. Rất nhiều người đã đi qua đúng đoạn này và ra khỏi nó.
Và nếu giai đoạn này kéo dài tới mức ảnh hưởng tới tinh thần của bạn, hãy tìm hỗ trợ — chuyên mục cuối của site nói về phần ít ai nói này.
Điều kiện lao động, quyền của người lao động và các dịch vụ hỗ trợ khác nhau theo từng nơi — hãy hỏi cơ quan lao động địa phương, và hỏi ngay nếu có điều gì trong công việc khiến bạn không chắc là đúng quy định.
Nhận việc dưới mức có làm hồ sơ của tôi xấu đi không?
Thường không, nếu bạn trình bày rõ đó là giai đoạn chuyển tiếp và nêu những gì bạn đã học được tại chỗ.
Bao lâu thì nên xem xét lại?
Hãy đặt một mốc cụ thể ngay khi nhận việc, thay vì để trôi. Mốc ấy tuỳ hoàn cảnh, nhưng phải có.
Tôi thấy điều kiện làm việc có gì đó không đúng?
Hãy hỏi cơ quan lao động địa phương hoặc tổ chức công đoàn. Ở nhiều nơi họ tư vấn miễn phí và bảo mật, kể cả với người chưa là thành viên.
Tôi nên nói gì khi được hỏi vì sao làm việc dưới trình độ?
Sự thật, ngắn gọn: đó là bước vào thị trường mới và bạn đã dùng nó để có kinh nghiệm tại chỗ. Câu trả lời này hoàn toàn quen thuộc với nhà tuyển dụng.